Kaucja gwarancyjna w umowach o roboty budowlane.

Pomoc prawna przy odzyskiwaniu kaucji gwarancyjnej zagwarantowana kompleksową obsługą wykwalifikowanego zespołu Griffin Consulting Sp. z o.o.

Kaucja gwarancyjna coraz częściej stanowi nieodzowny element kontraktów budowlanych w stosunkach gospodarczych wiążących Wykonawcę (również Podwykonawcę) z Inwestorem. Tytułem wstępu należy precyzyjnie wyjaśnić czym jest kaucja gwarancyjna. Mimo, iż w przestrzeni prawnej nie obowiązuje jedna, uniwersalna definicja kaucji gwarancyjnej, zasadnym wydaje się odniesie do orzecznictwa Sądu Najwyższego, według którego kaucją gwarancyjną nazywamy formę zabezpieczenia o charakterze pieniężnym. Umowa kaucji gwarancyjnej zabezpiecza prawidłowe wykonanie obowiązków wynikających z gwarancji bądź rękojmi udzielonej na roboty budowlane i jest traktowana jako umowa odrębna w odniesieniu do umowy o roboty budowlane, gdyż reguluje ona stosunek prawny już po wykonaniu umowy (m.in. wyroki Sądu Najwyższego o sygnaturze akt: IV CSK 83/09, I CSK 1005/14). Jest to niezwykle popularny, co do zasady prosty i skuteczny sposób zabezpieczenia mogących ewentualnie wystąpić w przyszłości roszczeń Inwestora z tytułu wad oddanego obiektu budowlanego (wad w wykonaniu prac budowlanych). Najczęściej spotykaną formą udzielenia kaucji gwarancyjnej jest uregulowanie jej w treści umowy o roboty budowlane, na mocy której Inwestor uprawniony jest do jej zatrzymania na ustalony w umowie (konkretnie oznaczony) czas, w wysokości wynegocjowanej wcześniej przez obie strony kontraktu, na wypadek np. wad wykonawstwa. Co do zasady strony wskazują na wartość procentową kontraktu (np. 10 %), która to kwota stanowi zabezpieczenie należytego wykonania wiążącej Wykonawcę i Inwestora umowy. Wyjaśnienia wymaga fakt, iż kaucja gwarancyjna może polegać również na zatrzymaniu przez Inwestora części kwoty należnej Wykonawcy z wystawianej przez niego faktury. Należy również wskazać, że Inwestor zobowiązany jest do zwrotu kaucji gwarancyjnej w przypadku braku wystąpienia przesłanek uzasadniających jej zatrzymanie. Inwestor nie może zatrzymać kaucji, gdy Wykonawca należycie wykonał swoje zobowiązanie względem Inwestora. Niestety - Wykonawcy często stoją przed trudnym zadaniem odzyskania przetrzymywanej bezprawnie kaucji przez Inwestora. W tym miejscu warto jest jednoznacznie wskazać, że Inwestor zwraca Wykonawcy po upływie całości lub części okresu gwarancyjnego lub okresu rękojmi (każdorazowo są to wewnętrzne ustalenia umowne stron), całość kaucji w przypadku braku wad dzieła. W przypadku wystąpienia okoliczności, które uzasadniają konieczność zaspokojenia swoich roszczeń przez Inwestora – wówczas kaucja gwarancyjna stanowi (swojego rodzaju gwarancję) zabezpieczenie i Inwestor pokrywa swoje roszczenia właśnie z tej kaucji (w takiej sytuacji jest to w pełni usprawiedliwione, jednakże wymaga uzasadnienia i stosownej argumentacji). Bezspornym jest, że jeżeli w okresie rękojmi lub gwarancji nie ujawnią się wady wykonanych prac (robót budowlanych), Inwestor ma obowiązek zwrotu Wykonawcy wpłaconej kaucji. Procedura zwrotu powinna być uregulowana w umowie. W praktyce przyjmuje się zapisy umowne, zgodnie z którymi kaucja jest zwracana Wykonawcy po 30 dniach od upływu okresu gwarancyjnego (rękojmi). Niestety jak wskazuje doświadczenie i obserwacje stosowanych złych praktyk na rynku kontraktów budowlanych – strony umowy często zapominają o uregulowaniu kwestii kaucji gwarancyjnej w należyty (odpowiednio chroniący interesy stron) sposób.

Istnieją dwie drogi odzyskania kaucji gwarancyjnej, która została Wykonawcy niesłusznie zatrzymana. Pierwszą z nich jest podjęcie rozmów z Inwestorem i właściwe uargumentowanie stanowiska, według którego zwrot kaucji jest zasadny. Drugą opcją jest droga sądowa i procesowe dochodzenie swoich roszczeń. Niezależnie od tego, który z tych wariantów zostanie wybrany przez pokrzywdzoną stronę umowy – należy pamiętać, że najistotniejsze jest zebranie materiału dowodowego, który wskazywać będzie i wzmacniać naszą argumentację w zakresie zasadności dochodzonych twierdzeń oraz odpowiednia reprezentacja w przypadku dochodzenia roszczeń na drodze postępowania sądowego. Jak pokazuje doświadczenie - nie warto jest pozostawiać kwestie zabezpieczeń finansowych przypadkowi a właściwy wybór odpowiedniego zespołu do dochodzenia naszych roszczeń jest rozsądną drogą do zakończenia z sukcesem problematycznej kwestii finansów po zrealizowanym kontrakcie budowlanym. Dodatkowo warto jest zaznaczyć, że kaucja gwarancyjna podlega waloryzacji odpowiadającej w stosunku rocznym stopie kredytu lombardowego Narodowego Banku Polskiego, co również ma istotne znaczenie przy dochodzeniu roszczeń niesłusznie zatrzymanej (często przez spory czas) kaucji.

Jak zostało wskazane wyżej - instytucja kaucji gwarancyjnej w kontraktach budowlanych jest zagadnieniem niezwykle skomplikowanym dla podmiotów, które dążą do odzyskania wpłaconej wcześniej kaucji w korelacji z często dużo silniejszym gospodarczo Inwestorem. Wykonawca, którego kaucja gwarancyjna została bezprawnie zatrzymana, nie pozostaje bez środków prawnych dochodzenia swoich słusznych roszczeń. Determinującym jest powzięcie odpowiednich kroków i wybór profesjonalnego pełnomocnika do reprezentowania interesów Wykonawcy w stosunku do przeciwnych twierdzeń Inwestora, który odmawia zwrotu zabezpieczenia. Niezależnie od tego czy dopiero konstruujesz swoją umowę o prace budowlane i zastanawiasz się na zapisami odnośnie kaucji gwarancyjnej, czy może jesteś już w sytuacji, w której wydaje się, że jest bez rozwiązania – zawsze warto jest skonsultować swoje kroki z profesjonalnym doradcą. Nasz zespół Griffin Consulting Sp. z o.o. świadczy usługi pomocy prawnej podmiotom w zakresie szeroko rozumianej kaucji gwarancyjnej. Nasi wykwalifikowani prawnicy sprawdzą każdą sytuację i przeanalizują możliwe warianty rozwiązania problemu związanego z kaucją gwarancyjną przy kontrakcie budowlanym. Sytuacje krytyczne wymagają kompleksowego spojrzenia na cały problem z prawnego punktu widzenia. Kontrakty budowlane często oparte są na umowach, które w niedostateczny sposób chronią interesy Wykonawcy. Niezależnie od stopnia skomplikowania dalej umowy czy sytuacji spornej z Inwestorem – zespół Griffin Consulting Sp. z o.o. jako jeden z nielicznych podmiotów na rynku specjalizuje się w dochodzeniu roszczeń związanych z instytucją kaucji gwarancyjnej i z sukcesem świadczy swoje usługi. Oddając swój problem w zaufane ręce masz pewność, że Twoje dalsze decyzje w przedmiotowej sprawie poparte będą wnikliwą analizą całego naszego zespołu.